Ciśnienie atmosferyczne zapisuje się na kilka sposobów, zależnie od tego, gdzie się jest. Najpierw najważniejsze: milibar i hektopaskal to dokładnie ta sama wielkość. Barometr pokazujący 1013 mbar i prognoza mówiąca 1013 hPa zgadzają się co do joty.
Ciśnienie wzorcowe w każdej jednostce
Ciśnienie wzorcowe na poziomie morza wynosi 1013,25 hPa, a to ta sama liczba zapisana na wszystkie przyjęte sposoby:
| Jednostka | Ciśnienie wzorcowe na poziomie morza | Używają jej |
|---|---|---|
| hPa | 1013,25 | służby meteorologiczne w większości świata |
| mbar | 1013,25 | domowe stacje pogodowe, komunikaty dla żeglugi |
| mmHg | 760 | Rosja i kraje sąsiednie |
| inHg | 29,92 | Stany Zjednoczone oraz lotnictwo w USA, Kanadzie i Japonii |
| kPa | 101,325 | Kanada |
Każda strona w tym serwisie ma przycisk do przełączania między hektopaskalami, milimetrami, calami i kilopaskalami, więc rzadko trzeba cokolwiek przeliczać ręcznie. Milibary nie potrzebują przełącznika, bo dają tę samą liczbę co hektopaskale.
Przeliczanie
- z hPa na mmHg: pomnóż przez 0,75. Czyli 1013 hPa to 760 mmHg.
- z hPa na inHg: podziel przez 33,864. Czyli 1013 hPa to 29,91 inHg.
- z hPa na kPa: podziel przez 10. Czyli 1013 hPa to 101,3 kPa.
- z hPa na mbar: nic do roboty; ta sama jednostka, dwie nazwy.
| hPa | mmHg | inHg | kPa |
|---|---|---|---|
| 980 | 735 | 28,94 | 98,0 |
| 1000 | 750 | 29,53 | 100,0 |
| 1013 | 760 | 29,91 | 101,3 |
| 1030 | 773 | 30,42 | 103,0 |
Szczegół, na którym wielu się potyka: słynne 29,92 inHg odpowiada dokładnej wartości wzorcowej 1013,25 hPa. Okrągłe 1013 hPa wychodzi na 29,91. Dla odczytu pogodowego różnica nie ma żadnego znaczenia, a ma bardzo duże, gdy sprawdza się czyjeś rachunki.
Skąd wzięły się jednostki
Przez większą część trzech stuleci mierzenie ciśnienia oznaczało odczytywanie wysokości słupa rtęci w szklanej rurce. Cięższe powietrze wypychało słup wyżej, więc odczyt był dosłownie długością. Stąd biorą się cale i milimetry słupa rtęci i obie te jednostki są nadal w codziennym użyciu.
Jednostką naukową jest paskal, który jest bardzo mały, więc meteorolodzy liczą setkami. Sto paskali to jeden hektopaskal. Milibar to starsza nazwa i już wtedy oznaczał dokładnie tę samą wielkość, więc w latach 80. XX wieku większość służb meteorologicznych zmieniła etykietę, nie zmieniając ani jednej liczby. Stare książki i wiele domowych stacji nadal mówi milibar, a sama jednostka wcale nie jest przestarzała.
Dwie rzeczy, które wprowadzają w błąd
Rosyjski barometr pokazujący 747 wcale nie stoi nisko. Rosyjskie prognozy podają wartość zmierzoną na stacji, a nie przeliczoną na poziom morza. Moskwa leży około 150 m nad poziomem morza, a to wystarczy, żeby odjąć jakieś 13 mmHg, więc 747 mmHg to tam zwyczajny dzień, a nie oznaka gwałtownej niepogody.
Wartość z lotniska to nie całkiem ta sama wielkość. Lotnictwo podaje nastawienie wysokościomierza, liczone przez wzorcowy słup powietrza, a nie ten prawdziwy. Blisko wybrzeża obie wartości zgadzają się z dokładnością do mniej więcej jednego hektopaskala. Wyżej rozjeżdżają się, o kilka hektopaskali w Denver i o dziesięć albo więcej w stolicy Meksyku, a to, która z nich jest wyższa, zależy od tego, jak ciepły jest dzień. Żadna nie jest błędna; odpowiadają na różne pytania.
Której jednostki używać?
Tej, której używa Twoja miejscowa prognoza, bo tej samej będą używać sąsiedzi i instrukcja Twojego barometru. Serwis startuje w jednostce właściwej dla Twojej części świata, a przełącznik u góry każdej strony zmienia wszystkie liczby naraz.
Jest drugi przełącznik, o którym warto wiedzieć. Ten serwis wszędzie podaje najpierw wartość dla poziomu morza, a potrafi też pokazać ciśnienie na wysokości samego miasta, czyli to, co pokazuje barometr w pokoju. Ciśnienie a wysokość tłumaczy różnicę.
Jeśli dwa źródła się nie zgadzają, sprawdź trzy rzeczy, zanim uznasz, że któreś się myli: tę samą jednostkę, tę samą wielkość (poziom morza albo wysokość miasta) i tę samą godzinę.
